A Franqueira, unha procesión con 1.500 anos de historia

Buscador
Gozar con...
Parella Grupo Familia
Cando ir...
Verán
Onde...
Interior Sur   
A Romaría da Virxe da Franqueira, na Cañiza, sitúase como a festa litúrxica máis lonxeva de Pontevedra e a terceira de Galicia

Galicia é terra de fantasía e lendas, e unhas cantas hai na nosa experiencia máxica da Cañiza, no interior das Rías Baixas. Segundo a lenda, a unha anciá aparecéuselle a Virxe mentres os seus animais pastaban nun cerro da comarca. Tal foi o impacto que nas localidades próximas se decidiu crear unha ermida en veneración á imaxe da Virxe, pero a orografía non facilitaba a súa construción e as veciñas e veciños das diferentes localidades non terminaron por acordar o emprazamento da súa edificación. Tanta división levou as parroquias dos lindes a determinar que uns bois cargasen coa imaxe santa e alí onde se detivesen a beber se erixiría o templo. Desta maneira, cos ollos vendados e sen guía, as reses terminaron por deterse nun manancial da Franqueira. Por iso é polo que se coñece a Virxe como a Virxe da Fonte, e o lugar da aparición como Couto da Vella, onde se situou unha imaxe da santa tallada en pedra en 1968.

Na actualidade a Romaría da Franqueira é unha das concentracións litúrxicas máis relevantes de Galicia. Declarada Festa de Interese Turístico de Galicia en 1999, trátase dun festexo dedicado especificamente á devoción á Virxe, sen a presenza de orquestras nin atraccións de feira, un ritual que, ademais, presume de case 1.500 anos de historia, só comparable co da Nosa Señora da Barca, en Muxía (A Coruña), e o das Ermidas do Bolo (Ourense).

As súas orixes sitúanse no século VII, momento no que os historiadores datan as primeiras devocións marianas. A Franqueira é, ademais, a única romaría da provincia en ser canonizada, acto realizado o 21 de xullo de 1963. Tal é a súa importancia que tamén existe a procesión da Primavera, coñecida como Peregrinación das Pascuillas; ademais, posúe o título de Alcaldesa Honoraria da Cañiza desde 1957.

A festa

O día previo realízase a procesión dos fachos, na que freguesas e fregueses portan candeas desde o templo ata o Alto da Coroación.

O 8 de setembro comeza o festexo oficial, con misas desde as 7:00 ata as 12:00 h para a nova procesión. A Virxe volve estar a cargo de dúas reses, coa coroa que portou o día da súa canonización, agasallo das e dos devotos.

Ao chegar ao atrio, catro parellas de mozos locais realizan un baile tradicional, vestidos como indica o costume; as bailarinas, que se uniron á danza nos anos vinte do século pasado, locen as xoias familiares máis antigas.

Un segundo acto é a teatralización doutro dos famosos milagres da Virxe, o drama do mouro e o cristián, unha vez finalizada a danza anterior. Este milagre foi recollido polo escritor galego Ramón Cabanillas en As Romaxes da Franqueira, de 1927, reeditado en 2008. Cómpre destacar tamén a Festa dos Poxos, o terceiro domingo de mes, na que se poxan para fins sociais as ofrendas entregadas á Virxe durante ese ano.

A lenda do mouro e o cristián

Conta a lenda que soldados cristiáns presos en Alxer se encomendaron á Virxe da nosa Señora da Franqueira para a súa liberación. Lonxe de temer tales pregarias, os mouros que custodiaban as súas celas enclaustráronos en arcas de madeira e con cadeas. Para sorpresa de todos, uns anxos apareceron unha noite para transportar as arcas con carcereiros e presos ata o templo da Franqueira, arcas que se abriron sen axuda para asombro dos mouros, que, tras presenciar tal prodixio e ver saír sen cadeas os presos, se converteron ao cristianismo.

Para ver e percorrer

Achegarse á Cañiza é unha boa opción para escapar do trafego das cidades e descubrir algunhas das súas fermosas sendas. Entre estes paseos destaca O Camiño da Raíña, antigo acceso da propia Dona Urraca cando chegaba de Castela. Máis famosa é a Ruta de Vieiros da Franqueira, un paseo máis longo que comeza entre Soutomaior e Redondela e que transcorre por outros catro municipios durante os seus 42 quilómetros antes de chegar á Franqueira. Para os días de calor, Luneda posúe a súa propia praia fluvial, pero se o bo tempo non acompaña é posible visitar algún dos miradoiros da comarca, coma o do monte Paradanta, na Franqueira, ou o do Monte Pedroso, en Arbo.

Gozar con...
Parella Grupo Familia
Cando ir...
Verán
Onde...
Interior Sur   
Recursos da experiencia
Recursos da experiencia
Recursos próximos
Recursos próximos